Het arbeidsmarktsucces van academische economen en bedrijfskundigen in de transitie van universiteit naar werk

Abstract

Vandaag de dag stellen werkgevers andere eisen aan hun (toekomstige) hoog opgeleide medewerkers dan voorheen. Er zijn indicaties dat klassieke human capital (HC) indicatoren niet langer volstaan als enige voorspellers van arbeidsmarktsucces (Borghans, 2001; Van der Loo & Semeijn, 2004). Voorbeelden van klassieke indicatoren zijn: het gemiddelde behaalde cijfer in een opleiding, het studieveld, of het niveau van de opleiding. Het doel van het huidige onderzoek was om accurate en invariante meetinstrumenten te ontwikkelen en te valideren voor het meten van zelfgerapporteerde competenties van afgestudeerde economen en bedrijfskundigen gedurende hun entree in de arbeidsmarkt. Voor het ontwikkelen van de meetinstrumenten en voor de analyses in het onderzoek zijn de data van Nederlandse universiteiten gebruikt (VSNU-monitor). Aan de hand van het Rasch rating scale model (Linacre, 2009b; Rasch, 1960) werd het mogelijk om op een methodologisch verantwoorde wijze (door dimensionaliteitsanalyses en schaalequivalering) een verschilscore te berekenen van de vereiste competenties door werkgevers minus de gerealiseerde competenties door de alumni. Daarnaast zijn ook instrumenten ontworpen voor het meten van de impact van de opleiding zelf, en/of het docentgedrag. Aan de hand van het nieuwe instrumentarium is nagegaan of de verschilscores in de economiecompetenties betere voorspellers zijn van arbeidsmarktsucces dan klassieke human capital predictoren, en of er wellicht ook directe relaties zijn tussen zelfrapportages over opleiding/docentgedrag en arbeidsmarktsucces. De resultaten in het onderzoek tonen aan dat een voldoende, maar vooral een hoog niveau van de verschilscore in de economiecompetentie de sterkste positieve voorspeller is van het verkrijgen van een job in op het eigen niveau, Het competentieniveau voorspelt het niveau van de verkregen job beter dan traditionele HC determinanten (of extracurriculaire activiteiten).. Een hoge verschilscore in de competenties is nodig voor het vinden van een job in de eigen richting, en zowel een voldoende als een hoog niveau in de verschilscore dragen bij aan een hoger salaris. De gevolgde opleiding blijkt een significante voorspeller voor universitaire economen en bedrijfskundigen voor het vinden van een job in de eigen richting.. Het onderzoek toont tevens aan dat er sprake is van overbenutting van vaardigheden die zich bevinden aan de onderkant van de competentiehiërarchie (bijv. nieuwe dingen leren en productief samenwerken). Vaardigheden in het midden van de competentiehiërarchie echter blijken onderbenut in de ogen van alumni (bijv. onder druk functioneren, kansen en problemen signaleren, en volgens budget werken). De implicaties van deze bevindingen voor het universitaire onderwijs worden tijdens de conferentie nader besproken.