Open Universiteit

Please use this identifier to cite or link to this item: http://hdl.handle.net/1820/4127
Title: Individuele leertheorieën, leeractiviteiten en leerdoelen van Leraren in opleiding tijdens actieonderzoek
Authors: Gootzen, Marly
Keywords: Onderwijswetenschappen
Personal Learning and Action Theory (PLAT)
learning activities
learning results
action research
Issue Date: 2-Feb-2012
Publisher: Open Universiteit
Abstract: Het ministerie van onderwijs maakt extra geld vrij om actieonderzoek in de scholen te implementeren aangezien actieonderzoek een belangrijke manier is gebleken om het onderwijs meer theoretisch te onderbouwen en de kwaliteit van het onderwijs te ondersteunen (Carr & Kemmis, 1986; Steinberg & Kincheloe, 1998). Het is van maatschappelijk belang dit implementatietraject met onderzoek te volgen en ervoor te zorgen dat zowel de leeromgeving als het leerproces zo optimaal mogelijk wordt ingericht en het extra geld goed besteed wordt. In het voorliggende onderzoek is ingezoomd op het leerproces en is onderzocht welke Persoonlijke leer en Actie Theorie (PLAT) LIO’s vormen, welke leeractiviteiten LIO’s ondernemen en welke leerresultaten ze beschrijven als ze bezig zijn met actieonderzoek. Hierbij zijn de theoretische modellen van het PLAT (van der Sanden, 2004) voor de individuele leertheorie gehanteerd, de indeling van Vermunt (1996) voor de leeractiviteiten en de leerdoelen uit de modulewijzer (Mathijsen, 2010) gebruikt om de leerresultaten in kaart te brengen. Hierbij wordt het PLAT als een persoonlijk referentiekader gezien van waaruit leer- en werkgerelateerde situaties worden geïnterpreteerd en wat richting geeft aan gedrag (van der Sande, 2004). Het onderzoek heeft plaatsgevonden op de Academische Opleidingsschool-Tilburg (AOS-T) waar 14 LIO’s aan de slag zijn gegaan met de module actieonderzoek waarbij onder andere van hen werd gevraagd een actieonderzoek uit te voeren en driewekelijks logboeken bij te houden. De antwoorden in de logboeken zijn op inductieve wijze gelabeld in ATLAS-Ti en vervolgens geïnterpreteerd. Uit het onderzoek is gebleken dat de doeloriëntaties een belangrijk bestanddeel vormen van het PLAT. Meer dan de helft van uitspraken die de LIO’s hebben gemaakt aangaande het PLAT gaan hierover. 25% van de uitspraken gaan over de concepties ten aanzien van de eigen bekwaamheid. Verder blijken de opvattingen over onder andere doeloriëntaties en leerconcepten voor elke respondent weer anders en persoonlijk van aard te zijn. De cognitieve leeractiviteiten die de LIO’s tijdens het doen van actieonderzoek ondernemen bestaan voornamelijk uit kritisch verwerken, concretiseren en selecteren. Overleggen blijkt de belangrijkste manier om een kritische houding te ontwikkelen. Van de metacognitieve leeractiviteiten bestaat 40% uit oriënteren op. Activiteiten die studenten hierbij onder andere noemen zijn: kijken wie de vakdidacticus is, vragen of vakdidacticus of de lerarenopleider tips heeft voor literatuur, zoeken naar relevante literatuur, zoeken naar onderwerpen op het internet enz. Opvallend aan deze opsomming is dat deze activiteiten bijna allemaal vak of vakdidactisch van aard zijn. Als affectieve leeractiviteiten beschrijven de LIO’s inspannen, motiveren, attribueren, zichzelf beoordelen en verwachten. De meeste leerresultaten worden onder leerdoel 3 (open staan voor opvattingen en meningen van anderen) beschreven. Feedback verwerken wordt hierbij als belangrijkste activiteit genoemd, daarna worden doorvragen, flexibel opstellen en rekening leren houden met wensen van meerdere partijen als leerresultaat beschreven. Bij leerdoel 1 (opvattingen formuleren, open en kritisch benaderen) worden het formuleren van een onderzoeksvraag, de eigen lespraktijk onderzoeken aan de hand van literatuur, bestuderen van vakdidactische aspecten en het ontwikkelen van een kritische houding genoemd. Hierbij valt op dat open staan voor meningen van anderen (leerdoel 3) en informatie uit externe bronnen kritisch kunnen benaderen en verwerken (leerdoel 2) continu aanwezig zijn, terwijl leerdoel 1 en 7 op specifieke momenten genoemd worden. Een en ander hangt samen met de activiteiten die LIO’s op dat moment voor het actieonderzoek ondernemen. Samenvattend kan gesteld worden dat het antwoord op de centrale vraag is dat LIO’s inderdaad een eigen persoonlijk PLAT formuleren, dat de leeractiviteiten vooral metacognitieve en cognitieve activiteiten omvatten en in mindere mate affectieve. Verder komen leerresultaten die LIO’s benoemen overeen met de leerdoelen van de module. Sommige leerdoelen (open staan voor meningen en informatie kritisch verwerken) benoemen de LIO’s gedurende de hele onderzochte periode en andere leerdoelen (Onderzoeksvraag formuleren en verslag schrijven) zijn periodiek aanwezig, samenhangend met de activiteiten die op dat moment ondernomen worden.
Description: Gootzen, M. (2012). Individuele leertheorieën, leeractiviteiten en leerdoelen van Leraren in opleiding tijdens actieonderzoek. Februari, 02, 2012, Heerlen, Nederland: Open Universiteit.
URI: http://hdl.handle.net/1820/4127
Appears in Collections:MSc Learning Sciences

Files in This Item:
File Description SizeFormat 
OWMGootzen-02022012.pdf148.7 kBAdobe PDFView/Open


Items in DSpace are protected by copyright, with all rights reserved, unless otherwise indicated.