Open Universiteit

Please use this identifier to cite or link to this item: http://hdl.handle.net/1820/4886
Title: Invloed van Angstkenmerken op het Dagelijks Functioneren van Gezonde Ouderen
Other Titles: The Effect of Anxiety Characteristics on Daily Functioning of Healthy Elderly
Authors: Grosfeld, Brigitte
Keywords: ouderen
state angst
trait angst
ADL
IADL
Issue Date: 17-Apr-2013
Publisher: Open Universiteit Nederland
Abstract: In Nederland bestaat de bevolking voor een zesde deel uit ouderen en in de toekomst groeit hun aantal. Het is dus belangrijk dat ouderen zo lang mogelijk zelfstandig functioneren. Verschillende factoren kunnen dit functioneren nadelig beïnvloeden. Behalve gezondheidsgerelateerde factoren zijn dit psychische factoren. Psychische factoren kunnen deel uitmaken van een stoornis, maar bij ouderen is dat vaak niet het geval. Met name gevolgen van angstgevoelens die niet behoren tot een stoornis zijn weinig onderzocht. Toch kunnen deze invloed uitoefenen op het dagelijks functioneren van ouderen. Het doel van deze studie is het onderzoeken van het verband tussen angstgevoelens en het dagelijks functioneren van gezonde ouderen. Hierbij wordt onderscheid gemaakt tussen state angst en trait angst, en tussen ADL’s en IADL’s. Tevens wordt gecontroleerd op voor angst belangrijke risicofactoren: het vrouwelijke geslacht, het alleenstaand zijn, een lage sociaal-economische status, weinig of geen sociale steun en een hoge mate van de externe locus of control. Voor dit onderzoek zijn drie ouderenbonden, een overkoepelende vereniging voor gepensioneerden, een stichting voor huisvesting, zorg, welzijn en maatschappelijke dienstverlening en een woningcorporatie benaderd. Vragenlijsten konden worden ingevuld via internet of door aanvraag van een papieren lijst. Inclusiecriteria waren leeftijd van 65 jaar en ouder, zelfstandig wonen, geen intensieve thuiszorg, in staat zijn het huis te verlaten en een gesprek te voeren. In totaal vulden 710 ouderen de vragenlijsten in waarvan er uiteindelijk 596 gebruikt werden. De leeftijd van de deelnemers varieerde van 65 tot 94 jaar met een gemiddelde van 72. Angstgevoelens werden gemeten met de subschaal ANG van de Symptom Checklist-90 (SCL-90; Arrindell & Ettema, 2005) en met de subschaal voor trait angst van de Zelf-Beoordelings Vragenlijst (ZBV; Van der Ploeg, 2000); het dagelijks functioneren met de Groningen Activiteiten Restrictie Schaal (GARS; Kempen, Doeglas, & Suurmeijer, 1993); de sociale steun met de Sociale Steun Lijst 12-Interacties (SSL12-I; Van Eijk, Kempen, & Van Sonderen, 1994); en de locus of control met de Mastery Scale (Pearlin & Schooler, 1978). Sekse, alleenstaand zijn en sociaal-economische status werden gemeten met door de onderzoeker zelf ontworpen vragen. Dit geldt ook voor het vaststellen van de aanwezigheid van inclusiecriteria. Er was een significant verband tussen state angst en ADL’s en tussen zowel state angst als trait angst en IADL’s. De effect size van deze verbanden was middelgroot. Na controle op de vijf risicofactoren had alleen state angst een significant verband met ADL’s en IADL’s. De effect size was in beide gevallen klein. Tevens was er sprake van significante verbanden tussen enerzijds ADL’s en IADL s en anderzijds de risicofactoren sekse, sociale steun en de externe locus of control. De effect size voor alle risicofactoren was voor ADL’s en IADL’s middelgroot. Tijdens de analyse werd multicollineariteit geconstateerd tussen de ZBV-subschaal voor state angst en de ZBV-subschaal voor trait angst. Zowel vóór als na controle op risicofactoren is er een significant verband gevonden tussen angstgevoelens en het dagelijks functioneren van ouderen. De effect sizes zijn echter middelgroot tot klein. Het verband tussen risicofactoren en het dagelijks functioneren was significant voor sekse, sociale steun en de externe locus of control.
URI: http://hdl.handle.net/1820/4886
Appears in Collections:MSc Psychology

Files in This Item:
File Description SizeFormat 
GZ_Grosfeld_2012.pdf20.55 kBAdobe PDFView/Open


Items in DSpace are protected by copyright, with all rights reserved, unless otherwise indicated.