Open Universiteit

Please use this identifier to cite or link to this item: http://hdl.handle.net/1820/8724
Title: Leerprocessen van Stageleergroepen een participatief ontwerpgericht onderzoek naar een gesprekskader voor begeleiders .
Authors: Ten Brinke, Jolanda
Keywords: leernetwerken
collectief leren
vitale ruimte
waardevolle leeropbrengsten
Issue Date: 14-Sep-2017
Publisher: Open Universiteit
Abstract: De Katholieke Pabo Zwolle (KPZ) is in 2009 partnerschappen aangegaan met verschillende schoolbesturen om Opleiden in de school vorm te geven. Hieruit is de stageleergroep ontstaan: een leernetwerk waarin studenten op een opleidingsschool samenwerken aan een betekenisvol product voor henzelf, de leerlingen en het docententeam. Met invoering van OIS is het zwaartepunt in de verantwoordelijkheid voor het opleiden van leerkrachten meer verschoven van de lerarenopleiding naar de stagescholen. Hierdoor heeft vooral de rayondocent minder zicht op de leerprocessen van de stageleergroep gekregen. Voor hen is het nodig om meer informatie over deze leerprocessen te verkrijgen, zodat zij de stageleergroep goed kunnen begeleiden. Het doel van dit onderzoek was om de kwaliteit van de begeleiding te verbeteren door de leerprocessen van de stageleergroep te bespreken met alle betrokkenen. Hierbij zijn de theoretische concepten ‘vitale ruimte’, ‘collectief leren’ en ‘waardevolle leeropbrengsten’ van essentiële waarde. Er is sprake van een vitale stageleergroep wanneer individuen relatie, autonomie en competentie ervaren, en de groep als geheel cohesie, coherentie en coöperatie (Castelijns, Koster & Vermeulen, 2009; Deci & Ryan, 2000). Vervulling van deze behoeften maakt collectieve kenniscreatie mogelijk. Middels het concept ‘kantelende kennis’ verzamelt en interpreteert de stageleergroep op collectieve wijze informatie, verbindt consequenties, voert acties uit en evalueert het product en het proces (Castelijns et al., 2009). Dit zou moeten leiden tot waardevolle leeropbrengsten voor de participerende studenten, teamleden en leerlingen (Wenger, Trayner & De Laat, 2011b). Middels een driedelig ontwerpgericht onderzoek is gekeken op welke wijze rayondocenten en ois’ers meer informatie kunnen verkrijgen over de leerprocessen van de stageleergroepen binnen OIS. In de context- en behoefteanalyse participeerden 16 rayondocenten, 15 ois’ers en 15 studenten. Middels een vragenlijst werd zichtbaar dat participanten elkaar vaker wensen te spreken over de leerprocessen van de stageleergroep. Daarnaast werden gespreksinhouden in de huidige context te algemeen en oppervlakkig bevonden en schatten deelnemers het inzicht in de leerprocessen van de stageleergroep van ois’ers hoger in dan rayondocenten. Uit de behoefteanalyse blijkt dat rayondocenten en ois’ers verdieping in de begeleiding van de stageleergroep wensen, waarbij gespreksonderwerpen rondom ‘vitale ruimte’, ‘collectief leren’ en ‘waardevolle leeropbrengsten’ een prominente plaats verdienen. Deze resultaten vormden de input voor het tweede deelonderzoek. Zeven rayondocenten en negen ois’ers participeerden in een ontwerpsessie. Middels de werkvorm ‘wereldcafé’ zijn alle wenselijke gespreksonderwerpen gestructureerd binnen de fasen die leernetwerken doormaken en zijn de rollen van de verschillende actoren besproken. Het resultaat was een gesprekskader, welke 20 rayondocenten en 13 ois’ers in de derde fase van het onderzoek hanteerden bij hun eerstvolgende begeleidingsgesprek. De formatieve evaluatie toont dat het gesprekskader ‘gebruiksvriendelijk’ is, het ‘verdieping in de begeleiding’ biedt, en dat ‘inhoudelijk de juiste onderwerpen’, op het juiste ‘tijdstip’, in een goede ‘frequentie’ aan bod komen. Hoewel het gesprekskader nog enige aanpassingen verdient, lijkt het volgens rayondocenten en ois’ers een gewaardeerd hulpmiddel voor het verkrijgen van informatie over leerprocessen van de stageleergroepen binnen OIS.
Description: Ten Brinke, J. (2017). Leerprocessen van Stageleergroepen een participatief ontwerpgericht onderzoek naar een gesprekskader voor begeleiders. September, 14, 2017, Heerlen, Nederland: Open Universiteit.
URI: http://hdl.handle.net/1820/8724
Appears in Collections:MSc Learning Sciences

Files in This Item:
File Description SizeFormat 
OWJtenBrinke-14092017.pdf440 kBAdobe PDFView/Open


Items in DSpace are protected by copyright, with all rights reserved, unless otherwise indicated.